"Ο φόβος είναι το φρούτο που μας δίνει η ζωή από την πρώτη στιγμή που ερχόμαστε στον κόσμο. Πιστεύω πως ο φόβος είναι ισχυρότερος από τον θάνατο. Πορευόμαστε με αυτόν και φεύγει όταν φεύγουμε και εμείς". Ο ζωγράφος Γιώργος Παστάκας απαντά στο ερωτηματολόγιο του Δέκατου Τέταρτου. 📷Villy Calliga.

"Ο φόβος είναι το φρούτο που μας δίνει η ζωή από την πρώτη στιγμή που ερχόμαστε στο κόσμο. Πιστεύω πως ο φόβος είναι ισχυρότερος από τον θάνατο. Πορευόμαστε με αυτόν και φεύγει όταν φεύγουμε και εμείς".

Ο ζωγράφος Γιώργος Παστάκας  απαντά στο ερωτηματολόγιο του Δέκατου Τέταρτου.

Γιάννης Γούνας 

Έργο του Γιώργου Παστάκα.

Έργο του Γιώργου Παστάκα.

1️⃣Μπορείτε να μου αναφέρετε μια συγκεκριμένη σκηνή παραδείσιας ευτυχίας που αποτελεί πολύ ισχυρή ανάμνηση από την παιδική σας ηλι.

Γ.Π:Έχω ζήσει πολλές στιγμές παραδείσιας ευτυχίας. Είχα πολύ όμορφα παιδικά χρόνια. Η ζωή μου τότε είχε ένα άτομο που έπαιξε καθοριστικό ρόλο στην ζωή μου και το οποίο υπάρχει-έστω και νοερά-ακόμα σε αυτήν. Αυτή ήταν η γιαγιά μου, η Νεβένα, που πιστεύω πως η μορφή της ήταν καθοριστική επάνω μου. Ότι αναμνήσεις παιδικές έχω είναι από αυτήν τη γυναίκα. Αν διάλεγα λοιπόν μια τέτοια στιγμή ήταν η μέρα των Θεοφανίων: Μια ακριτική πόλη στην Δυτική Μακεδονία, ένα τοπίο  φορτωμένο χιόνι και ομίχλη και εγώ να κρατώ την φούστα της και μαζί ένα μικρό εικόνισμα ενώ εκείνη μια μεγαλύτερη εικόνα και να κατεβαίνουμε στην όχθη του ποταμού που περνούσε στην άκρη της πόλης για να παρακολουθήσουμε τον Αγιασμό των υδάτων. Υπήρχε ένα έθιμο που στον κεντρικό ναό της πόλης, μετά τον πρώτο  Αγιασμό, έβγαιναν κάποιες παλιές εικόνες σε πλειστηριασμό προς ενίσχυση του ναού και οι κάτοικοι πλειοδοτούσαν με κάποια χρήματα ώστε να πάρουν σπίτι τους για 40 μέρες τα εικονίσματα σαν ευλογία στο σπίτι τους. Την ημέρα των Φώτων, κατέβαιναν όλοι οι κάτοικοι στην όχθη του ποταμού κρατώντας τα εικονίσματα και μετά την τελετή έπλεναν τις εικόνες με αγιασμένο νερό. Θυμάμαι λοιπόν να βλέπω την γιαγιά μου να κατεβαίνει τα στενά σκαλιά του ποταμού, σιγα-σιγά γιατί ήταν παγωμένα, να σκύβει και να ραντίζει με  νερό τις εικόνες και γυρνώντας να μου πετάει το παγωμένο νερό για να ευλογήσει και μένα. Ήταν μια δυνατή στιγμή που ακόμα και σήμερα με ακολουθεί κάθε φορά τέτοια μέρα. Όσα χρόνια και αν περάσουν είναι κάποιοι άνθρωποι που η μνήμη τους δεν σβήνει ποτέ από τον καθρέφτη της ψυχής μου. 

2️⃣Ποιό γεγονός σας έφερε για πρώτη φορά σε επαφή με την σκληρότητα του κόσμου;

Γ.Π: Την σκληρότητα του κόσμου μπορεί κάνεις με τον έναν ή με τον άλλο τρόπο να την αντιμετωπίσει. Εξάλλου τίποτα δεν είναι αγγελικά πλασμένο, τα πάντα είναι δύσβατα, ιδίως όταν επιλέγεις να αφοσιωθείς σε έναν χώρο που από νωρίς έχεις αποφασίσει να πάρεις, όπως είναι ο χώρος της τέχνης. Εγώ δυστυχώς αντιμετώπισα αυτή την σκληρότητα με πισώπλατα μαχαιρώματα και πραγματική κακία από συγγενικά πρόσωπα πρώτου βαθμού. Με δηλητηρίασαν άτομα που πίστευα πως έστω και για τους τύπους ήταν κοντά μου. Αλλά το Εγώ τους κατόρθωσε να γίνει καταστροφικό για μένα. Τότε ήταν που αποφάσισα να ανοίξω μια τάφρο και να τους "θάψω" τόσο βαθιά ώστε να πάψουν τα φαντάσματα τους να μιαίνουν την ζωή μου.

3️⃣Πότε και πως αποφασίσατε αυτό που ακολουθήσατε για την υπόλοιπη ζωή σας;

Γ.Π: Για να είμαι ειλικρινής αυτό δεν το θυμάμαι. Κάποια πράγματα έρχονται από μια  άλλη δύναμη που δεν μπορώ να την εξηγήσω. Απλώς αφέθηκα σε αυτή την δύναμη ψυχή τε και σώματι και με παρέσυρε σε αυτό το ταξίδι της δημιουργίας. Πιστεύω πως ο άνθρωπος, ο κάθε άνθρωπος, έρχεται στην ζωή για να αφήσει κάτι πίσω του όταν φεύγει. Ψαχνόμαστε όλοι για αυτό τον λόγο και δυσκολευόμαστε πολύ. Όταν όμως αφήσεις την ψυχή αμόλυντη να σε οδηγήσει σε αυτό που λέγεται αποστολή, τότε τα πάντα γίνονται απλά. Το τίμημα είναι βαρύ, όμως σου ανταποδίδει η ικανοποίηση στην ψυχή τον αγώνα και την αγωνία σου.

Έργο του Γιώργου Παστάκα.

Έργο του Γιώργου Παστάκα.

4️⃣Ποιά ήταν εκείνα τα κριτήρια που σας έκαναν να επιλέξετε τον άνθρωπο της ζωής σας;

Γ.Π: Από την πρώτη στιγμή που συναντηθήκαμε τυχαία σε ένα σπίτι μου έκανε μεγάλη εντύπωση η ηρεμία, το καθαρό της βλέμμα και η αγάπη της για την τέχνη και το ωραίο. Ήθελε να μάθει, έψαχνε τον εαυτό της στα δύσκολα και όχι στα εύκολα. Τα υπόλοιπα ήρθαν πολύ γρήγορα στην ζωή μας χωρίς να το καταλάβουμε. Ήταν η σωστή επιλογή στο σωστό χρόνο. Με πίστεψε, με στήριξε και πορεύεται πάντα δίπλα μου, τριάντα πέντε χρόνια τώρα. Πιστεύω ακράδαντα πως στην ζωή και στους συντρόφους μας τίποτα δεν γίνεται τυχαία. Είναι πολύ σημαντικό για έναν καλλιτέχνη να έχει πλάι του έναν άνθρωπο που να τον στηρίζει στα εύκολα και στα δύσκολα. Κυρίως στα δύσκολα γιατί η πορεία είναι πράγματι και δύσκολη και δύσβατη. Θεωρώ τον εαυτό μου τυχερό και ευλογημένο. Μπορώ να πω με πλήρη επίγνωση για την παρουσία της στην ζωή μου το "και εκ γυναικός τα κρείττω". 

5️⃣Τι πιστεύετε για τον θεσμό της οικογένειας;

Γ.Π: Πιστεύω πολύ στον θεσμό της οικογένειας ίσως γιατί τον θεωρώ δύσκολο και ιερό. Γίνεται αφετηρία για καλά πράγματα αλλά και -αν δεν προσέξεις-τραγικά. Πιστεύω στην αγάπη, όποια μορφή και αν έχει. Στην πρώτη επιστολή πρός Κορινθίους ο Απόστολος Παύλος αναφέρει στο τέλος για την Πίστη, την Ελπίδα και την Αγάπη και πως από αυτά το σημαντικότερο  είναι η Αγάπη. Όταν οι άνθρωποι επιλέξουν να κάνουν την οικογένεια που θα ήθελαν να κάνουν τότε αυτή η Αγάπη κυριαρχεί.

6️⃣Ποιός είναι για εσάς ο μεγαλύτερος φόβος;

Γ.Π: Έχω πολλούς φόβους. Αν μπορούσα να τους συμπτύξω σε έναν δημιουργείται ένα ανθρώπινο πιστεύω: Να μην γίνω βάρος στην οικογένεια μου μεγαλώνοντας εξαιτίας κάποιας αρρώστιας όπου δεν θα μπορώ να αυτοεξυπηρετηθώ. Θέλω να έχω διαύγεια, να μην κουράσω κανέναν. Προσεύχομαι για τους ανθρώπους μου να είναι καλά και να είναι γεροί. Ο φόβος είναι το φρούτο που μας δίνει η ζωή από την πρώτη στιγμή που ερχόμαστε στον κόσμο. Πιστεύω πως ο φόβος είναι ισχυρότερος από τον θάνατο. Πορευόμαστε με αυτόν και φεύγει όταν φεύγουμε και εμείς.

Έργο του Γιώργου Παστάκα.

Έργο του Γιώργου Παστάκα.

7️⃣Τι ρόλο παίζει η φιλία στην ζωή σας;

Γ.Π: Την θεωρώ ιερή. Έχω επιλέξει λίγα άτομα που έχουμε δοκιμαστεί σε δύσκολες στιγμές και που με κράτησαν και με στήριξαν. Εξάλλου τους φίλους τους επιλέγεις, έχεις την υποχρέωση να τους δέχεσαι όπως σε δέχονται, να σε αγαπούν και να τους αγαπάς και να τους νοιάζεσαι. Την φιλία την θεωρώ Θείο δώρο. Έχω στην ζωη μου άτομα που βρίσκονται πάντα κοντά μου. Θέλω να μπορώ να μην τους απογοητεύω και να είμαι ισάξιος της φιλίας τους απέναντι μου. 

8️⃣Η Τέχνη(Θέατρο, ζωγραφική, βιβλία, μουσική, κινηματογράφος, ποίηση) είναι σημαντική στην καθημερινότητα σας;

Γ.Π: Είναι το οξυγόνο μου. Κάθε μορφή τέχνης είναι σημείο στήριξης στην κάθε στιγμή της ζωής μου. Ο Λόγος σε όλες τις μορφές είναι αφορμή για να ξυπνήσει μέσα μου το χρώμα και να καταγράψει τα συναισθήματα που μου δημιουργούνται σε έργα ζωγραφικής. Η μουσική, η ποίηση, αφυπνίζουν την δύναμη και τον λόγο που θα πρέπει να έχω στο πλάι μου για να ομορφαίνω τα άσχημα και τα δόλια των ημερών. Αν αυτά δεν τα έχεις, δεν μπορείς να κάνεις απολύτως τίποτα. Παραμένεις νεκρός. Χωρίς την τέχνη είναι η ζωή χωρίς νερό. Και χωρίς νερό δεν ζεί ούτε  ευδοκιμεί τίποτα και για αυτό κάθε μορφή τέχνης είναι απαραίτητη στην ζωή μου. 

9️⃣Έχετε πραγματοποιήσει τα περισσότερα από τα όνειρα σας;

Γ.Π: Δεν το γνωρίζω αυτό γιατί κάνω πολλά όνειρα, σε σημεία παρεξηγήσεως. Ίσως τα όνειρα είναι για να δραπετεύουμε απο τα δύσκολα που ζούμε. Ίσως τα όνειρα να γίνονται εφιάλτες. Όμως όπως και να έχει όσο ζούμε πλάθουμε όνειρα και μαζί με αυτά τρέφουμε και το συναίσθημα του φόβου. Αυτό ίσως να συμβαίνει και να μας ακολουθεί εξαιτίας του παλιού ρητού που λέει πως "όταν κάνεις όνειρα ο Θεός γελάει". Όσο όμως ζούμε και δημιουργούμε, όριο πρέπει να είναι τα όνειρα μας. 

Έργο του Γιώργου Παστάκα.

Έργο του Γιώργου Παστάκα.

1️⃣0️⃣Πώς αξιοποιείτε τον ελεύθερο χρόνο σας αν υπάρχει;

Γ.Π: Χρόνος πάντα υπάρχει γιατί πάντα θέλεις να κάνεις παύσεις όταν τα πράγματα βαραίνουν. Αγαπώ να βρίσκομαι με την οικογένεια μου. Αγαπώ να μαγειρεύω τις παλιές συνταγές που μου έμαθε η γιαγιά μου. Θέλω να μεταδώσω στην κόρη μου γεύσεις και μυρωδιές από τον παλιό δικό μου κόσμο. Περπατώ πολύ με φίλους και χάνομαι σε βιβλία που αγαπώ. Μεγάλες ανάσες για να προχωρώ ήρεμα.

1️⃣1️⃣Σας συγκινεί η φύση;

Γ.Π: Πολύ! Γεννήθηκα σε έναν τόπο περιτριγυρισμένο από δάση. Η πρώτη μου έμπνευση, ήταν τα χρώματα στα δέντρα που άλλαζαν με τις εποχές. Οι κάθετοι κορμοί της οξιάς, το βυζαντινό χρυσοπόρφυρο χρώμα στα χωράφια το καλοκαίρι, το φως που πέρναγε μέσα από τις φυλλωσιές και τον αντικατοπτρισμό των σπιτιών στα νερά του ποταμού. Ακόμα οι ώχρες στους τοίχους και τα κόκκινα στεφάνια από πιπεριές που κρέμονταν πάνω στα σκουριασμένα καρφιά. Με συγκίνησε η φύση στην Τήνο, η ενέργεια του τοπίου, που μου δίνει συνέχεια τροφή και ιδέες για να δημιουργώ καινούρια πράγματα. Για μένα το νησί αυτό είναι ο τόπος που επέλεξα να μου δίνει ιδέες και να μπορώ να γίνομαι κάθε φορά καλύτερος παρατηρώντας τον αέρα, το μάρμαρο και την επίδραση αυτών στους καλλιτέχνες που γέννησε το νησί. Είμαι πολύ τυχερός που γνώρισα και αγάπησα την Τήνο. Ίσως, αν θέλουμε να πιστέψουμε σε προηγούμενες ζωές, κάποια να με έχει φέρει να ζω εκεί. 

1️⃣2️⃣Ποιά η σχέση σας με τον χρόνο;

Γ.Π: Καμία! Όσο ο άνθρωπος νιώθει καλά με τον εαυτό του, τόσο ο χρόνος εξαλείφεται. Βέβαια ερχόμενοι αντιμέτωποι με την πραγματικότητα υπάρχει και το τέλος. Αλλά είναι το τέλος;

Έργο του Γιώργου Παστάκα.

Έργο του Γιώργου Παστάκα.

Έργο του Γιώργου Παστάκα.

1️⃣3️⃣Τι ήταν αυτό που πολεμήσατε περισσότερο κατά την διάρκεια της ζωής σας για να κατορθωσετε να φτάσετε εδώ που είστε;

Γ.Π: Όσο μπορούσα την κακία και την αδικία, δυο τέταρτα που μας μεταμορφώνουν εμάς τους ίδιους σε δαίμονες όταν τα βάζουμε μέσα μας. Πολέμησα και πολεμώ αυτούς που προσπάθησαν να βλάψουν την οικογένεια μου. 

1️⃣4️⃣Αν ξανά αρχίζατε την ζωή σας θα ακολουθούσατε την ίδια πορεία;

Γ.Π: Πιστεύω ναι και το λέω με ειλικρίνεια. Έμαθα και μαθαίνω από τα λάθη μου, πίστεψα και πιστεύω στους ανθρώπους. Ασπάστηκα το δόγμα ότι η τέχνη λυτρώνει. Έζησα τη μεγαλύτερη στιγμή της ζωής μου όταν γεννήθηκε η κόρη μου. Έμαθα να πιστεύω στον κόσμο βλέποντας την να μεγαλώνει και να γίνεται χρήσιμη στην κοινωνία και ως άνθρωπος και ως επιστήμων. Πίστεψα στην οικογένεια όταν η γυναίκα μου βρέθηκε στον δρόμο μου. Η πορεία του ανθρώπου στη ζωή είναι να βρει τους κατάλληλους και να πορευτεί. Τίποτα δεν είναι τυχαίο ξαναλέω. Την πορεία μας την καθορίζουμε εμείς και επειδή είμαι άνθρωπος που πιστεύει θα προσθέσω και ο Θεός, άρα σας λέω με σιγουριά πως ναι θα έκανα τα ίδια. 

Ο ζωγράφος Γιώργος Παστάκας.📷Villy Calliga.